Кілт сөздер
Дәйексөзді қалай келтіруге болады
Аңдатпа
Сыни ойлау студенттердің когнитивтік дамуының, академиялық табыстылығының және қазіргі қоғамдағы күрделі шешімдер қабылдауға дайын болуының негізін құрайтын маңызды психологиялық-педагогикалық конструкт ретінде кеңінен танылады. Соңғы жылдары жоғары білім берудің қарқынды цифрландырылуы және жасанды интеллект құралдарының енгізілуі сыни ойлаудың қалыптасу, бағалану және көрініс табу жағдайларын елеулі түрде өзгертті. Бұл мақала жоғары оқу орындары студенттерінің сыни ойлауын зерттеуге арналған қазіргі ғылыми еңбектерді жүйелеуге бағытталған әдеби шолу болып табылады және оның психологиялық негіздері мен пәнаралық сипатына ерекше назар аударады. Сыни ойлау когнитивтік ғылымдар әдіснамалық прототип ретінде алынатын пәнаралық шеңберде жүйелі талдауды талап ететін когнитивтік, метакогнитивтік, рефлексивтік және диспозициялық үдерістердің интегративті жүйесі ретінде қарастырылады. Халықаралық және аймақтық ғылыми журналдарда жарияланған 27 рецензияланатын зерттеуді талдау негізінде сыни ойлаудың когнитивтік және метакогнитивтік компоненттері, психологиялық диспозициялар мен көзқарастар, тілдік және аргументациялық үдерістер, бағалау тәсілдері, сондай-ақ цифрлық білім беру ортасының ықпалы сияқты негізгі тақырыптық кластерлер айқындалды. Зерттеу нәтижелері басым ғылыми бағыттарды, әдіснамалық алуандықты және әсіресе цифрлық делдалданған контекстерде психологиялық көзқарастардың жеткіліксіз интеграциялануы сияқты өзекті олқылықтарды көрсетеді. Зерттеу жоғары білім беру жүйесінде сыни ойлауды түсіну мен дамытудың пәнаралық және психологиялық тұрғыдан негізделген тәсілдерінің қажеттілігін айқындайды.